Nijmegen, informatie over Nijmegen

Nijmegen (in het Nijmeegs: Nimwèège, vergelijk Duits: Nimwegen, Frans: Nimègue) is een stad en gemeente in de Nederlandse provincie Gelderland. De gemeente Nijmegen telt 161.675 inwoners en is daarmee de grootste in de provincie en de tiende van Nederland. De stad Nijmegen ligt grotendeels op de linkeroever van de Waal, aan de voet van een stuwwal. Een deel van de gemeente Nijmegen ligt aan de overzijde van de rivier. Het betreft hier de zogenaamde Waalsprong, een recent geannexeerd gebied, waarin zich het dorp Lent en een deel van Oosterhout bevinden. De gemeente Nijmegen maakt deel uit van de Stadsregio Arnhem Nijmegen.

Geschiedenis van Nijmegen

Een rijk verleden van Nijmegen
Nijmegen is een van de steden die beweren de oudste stad van Nederland te zijn en vierde in 2005 haar 2000-jarig bestaan. Tijdens het Romeinse Rijk was Nijmegen onderdeel van de Limes, de grens tussen het Romeinse Rijk en de verschillende zogenaamde Germaanse gebieden. In Nijmegen was van 71 tot 104 het 10e legioen van de Romeinen gelegerd. Er is tijdens het Romeinse bewind een groot fort gebouwd op een heuvel aan de Waal, een paar onderdelen zijn daar nog van over. Er worden ook nog regelmatig opgravingen gedaan waarbij Romeinse spullen worden gevonden.

Nijmegen werd gevormd als handelsnederzetting naast het Romeinse castrum. Dit bood een voordeel omdat de markt daardoor door de legionairs beschermd kon worden en bovendien omdat de legionairs ook vele goederen nodig hadden, waar ze bovendien een goede prijs voor konden betalen, omdat ze een redelijk salaris ontvingen. De naam Nijmegen is dan ook afgeleid van de latijnse aanduiding "Novio-magus", wat 'nieuwe markt' betekent. De Romeinen verlieten echter in de 3de eeuw het fort.

In de Middeleeuwen werd Nijmegen een aanzienlijk centrum, een palts, van het Frankische Rijk. In 1230 verwierf Nijmegen formeel haar stadsrechten. In 1248 kwam Nijmegen in handen van de graven van Gelre. Aanvankelijk werd het door de Roomse koning Willem II in onderpand gegeven aan de Gelderse graaf Otto II, maar omdat Willem II zijn schulden door financiële problemen niet kon aflossen, bleef Nijmegen Gelders bezit en werd zij spoedig de voornaamste van de vier Gelderse hoofdsteden en bovendien een hanzestad. In 1543 Kwam Nijmegen echter, zoals ook de rest van Gelre, onder Habsburgs bestuur.

De reformatie werd in Nijmegen positief ontvangen, Protestanten en Rooms-katholieken hadden in 1566 dan ook gelijke rechten, maar in 1579 waren de rollen omgekeerd en werden de katholieken onderdrukt. Het is dan ook niet onwaarschijnlijk dat dit een aanleiding was voor "zijne meest katholieke koning van Spanje" om een campagne tegen de opstandige noordelijke gewesten op te zetten. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd Nijmegen een aantal malen belegerd. In 1585 werd Nijmegen door Alexander Farnese, de hertog van Parma, veroverd; waardoor de hervormden en protestanten hun net verworven rechten weer verloren. Tijdens het tweede Beleg van Nijmegen in 1591 werd Nijmegen door Prins Maurits heroverd. Later werd Nijmegen van 1672 tot 1674 bezet door de Fransen, maar de rust werd in 1678 weer hersteld door de vrede van Nijmegen waarmee de vrede tussen de Republiek der Nederlanden en Frankrijk werd besloten.

In het kader van de katholieke emancipatiebeweging kreeg Nijmegen in 1923 een universiteit met rooms-katholieke signatuur, de huidige Radboud Universiteit Nijmegen.

Nijmegen lag ook regelmatig in de vuurlinie van een oorlog. De laatste keer gebeurde dat in de Tweede Wereldoorlog, op 22 februari 1944. Nijmegen leed toen zware schade bij een geallieerd bombardement op de binnenstad. Overigens zijn er ook nu nog duidelijke sporen te vinden van de rijke geschiedenis van Nijmegen. Zo heet het grote verkeersplein net over de Waalbrug momenteel het "Keizer Trajanus plein" en tussen dat plein en de Waal staan nog steeds enkele ruïnes en ook op de heuvel bij de Waal staat nog steeds een verdedigingstoren Belvedre, ook al is dat natuurlijk heel wat jonger dan het eerder genoemde Romeinse castrum.

Nijmegen na de tweede wereldoorlog
Door verwaarlozing en armoede was de Benedenstad na de Tweede Wereldoorlog in verval geraakt. Hoewel de Benedenstad min of meer gespaard bleef voor de oorlogshandelingen, was de toestand van dit stadsdeel door de vele reeds gesloopte panden en slechte woonomstandigheden zodanig, dat na jarenlange discussies en plannenmakerij in 1972 besloten werd tot grootschalige sloop en herbouw. In 1975 is de Benedenstad uitgeroepen tot "beschermd stadsgezicht", maar toen waren de meeste middeleeuwse panden al gesloopt. Slechts enkele straten zijn nog oorspronkelijk gebleven en gerestaureerd.

Nijmegen staat sinds de jaren zestig en zeventig van de twintigste eeuw bekend als rode stad. Er waren in die jaren veel marxisten te vinden die door de relatief grote populatie aan studenten erg opvielen. Bijnaam van Nijmegen is dan ook 'Havana aan de Waal'. Een gewelddadige confrontatie tussen de linkse krakers en het Nijmeegse bestuur vond plaats in februari 1981, de Pierson-rellen. Frits Bolkestein sprak in de jaren 1990 nog van 'Marxograd aan de Waal'. Thans is het 'rode aspect' in sterk afgezwakte vorm herkenbaar aan een links stadsbestuur. Het zeskoppige college van B&W bestaat sinds 2002 uit GroenLinks, PvdA en SP.

Sinds de Tweede Wereldoorlog heeft Nijmegen zich flink uitgebreid, maar dat gebeurde eenzijdig in westelijke en vooral zuidwestelijke richting. De dorpen Hatert, Hees en Neerbosch werden opgeslokt door stadswijken met dezelfde naam. De belangrijkste uitbreiding was de bouw van de stadsdelen Dukenburg en Lindenholt vanaf 1966, ten westen van het Maas-Waalkanaal. De structuur van Nijmegen werd zo zeer onevenwichtig: het centrum van Nijmegen  ligt geheel in het noorden, maar de stadsuitbreiding vond kilometers daarvandaan in zuidwestelijke richting plaats. Tot voor kort was de Waal een onneembare barrière die de noordgrens van de bebouwing bepaalde. Sinds eind jaren '90 echter wordt er gebouwd aan de VINEX-locatie Waalsprong, ten noorden van de Waal.

Nijmegen in de 21e eeuw
Eind 2003 kwamen de gemeente Nijmegen en de politie van Nijmegen in opspraak vanwege de honderden centrumverboden die werden verordonneerd voor mensen die zich schuldig maken aan de in de Algemene Plaatselijke Verordening opgenomen vergrijpen. Een centrumverbod is een voorbeeld van een gebiedsverbod, een verbod om in een bepaald gebied te verblijven.

In 2004 haalde de gemeente Nijmegen de landelijke media na een besluit van de gemeenteraad om SUV's niet meer in het centrum te laten parkeren. Als argumenten werden vooral de milieuvervuiling en de onveiligheid van deze auto's naar voren gebracht. Het besluit leidde tot een kortstondige landelijke discussie over dit onderwerp. Het College van B&W besloot het besluit van de gemeenteraad naast zich neer te leggen, omdat Nederlandse en Europese regels uitvoering van het voorstel in de weg staan.

In november 2005 werd in het centrum van Nijmegen de plaatselijk bekende activist Louis Sévèke met een vuurwapen om het leven gebracht. Hij was voornamelijk bekend geworden door zijn strijd tegen de voormalige Binnenlandse Veiligheidsdienst, tegenwoordig de AIVD. Voor de periode 2010-2020 staat de bouw van het Waalfront gepland. Deze nieuwe buurt zal komen te liggen op de locatie van het huidige oude havengebied in de Biezen, langs de Waal.

Ontwikkeling van het inwonertal van Nijmegen
Aan het begin van de 19e eeuw telde Nijmegen slechts een goede 10.000 inwoners. In 1875 was dit meer dan verdubbeld tot ongeveer 24.000 en tegen de eeuwwisseling was het inwonertal opgelopen tot 44.000. Dit zijn weliswaar geen spectaculaire aantallen als men naar de absolute cijfers kijkt, maar het is verhoudingsgewijs een verviervoudiging, in het laatste kwart van de 19e eeuw is de bevolking bijna verdubbeld.

De grote groei deed zich voor in de 20e eeuw. Vlak na de Eerste Wereldoorlog liep Nijmegen richting de 70.000 inwoners, een paar jaar na de Tweede Wereldoorlog overschreed het reeds de 110.000 inwoners. De 150.000e inwoner werd in 1971 ingeschreven, maar door daling van de gezinsgrootte en gelijkblijvende woningvoorraad trad toen een stagnatie en zelfs bevolkingsdaling op, die pas in opwaartse zin werd doorbroken bij de overgang naar de 21e eeuw, door grootschalige nieuwbouw ten noorden van Nijmegen. Zoals uit bovenstaande tabel valt op te maken groeit Nijmegen sindsdien langzaam maar gestaag verder. De gemeente Nijmegen verwacht dat in 2020 het inwoneraantal tussen 181.000 en 187.000 ligt.

Cultuur in Nijmegen
Nijmegen kent van oudsher een rijk en bloeiend cultureel leven. Belangrijke culturele in Nijmegen instellingen zijn:
- Doornroosje, poppodium
- De Keizer Karel Podia, met De Vereeniging en de Stadsschouwburg
- De Letterentafel, een samenwerkingsverband van boekhandels, culturele instellingen, schrijvers en uitgevers
- De Lindenberg, Nijmeegs centrum voor de kunsten
- LUX, een podium voor internationale cinema, theater, muziek, debat, multimedia en beeldcultuur
- De Openbare bibliotheek, gevestigd in het 'cultureel kwartier' aan de Mariënburg, jaarlijks wordt de Bibliotheek Nijmegen Literatuurprijs uitgereikt.
- Het Steigertheater
- De Stichting Literaire Activiteiten Nijmegen
- Uitgeverij De Stiel, non-profituitgeverij voor bijzondere projecten
- Het Vlaams Cultureel Kwartier organiseert cursussen, tentoonstellingen en optredens met het doel de culturele uitwisseling tussen Vlaanderen en Gelderland te bevorderen
- Het Vrijdagtheater
- De Wintertuin
- Onbederf'lijk Vers, jaarlijks terugkerend poëziefestival
- Extrapool, kunstenaarsinitiatief en podium voor alternatieve en experimentele muziek, beeldende kunst en film

Bezienswaardigheden in Nijmegen
- Botanische Tuin Hortus Arcadië
- de Grote of Sint-Stevenskerk
- het Stadhuis
- de Waag op de Grote Markt
- het Valkhof met de Barbarossaruïne en de Sint-Nicolaaskapel
- resten van de omwalling: het Hunnerpark met de Belvedère en het Kronenburgerpark met de Kruittoren
- stukjes Romeinse geschiedenis door de hele stad Nijmegen
- middeleeuwse bebouwing in de Benedenstad, bij de Lange Hezelstraat
- Goffertpark
- De Vereeniging, concertgebouw van architect Oscar Leeuw
- Ruiterstandbeeld Keizer Karel, Keizer Karelplein, 1962, door Albert Termote
- Beeld van "Stephanus", Berg en Dalseweg, 1951, door Albert Termote
- Lutherse kerk Prins Hendrikstraat 79 van architect Derk Semmelink
- Keizerbeelden en de madonna aan het Raadhuis, door Albert Termote
- De voormalige gereformeerde kerk aan de Begijnenstraat van architect B. Bouwman
- De Titus Brandsma Gedachteniskerk (voormalige Sint-Jozefkerk) van architect B.J.C. Claase
- De moderne katholieke Dominicuskerk van architect Th. Nix
- Het complex FiftyTwoDegrees ontworpen door Francine Houben en Francesco Veenstra
- Het Quack-monument of Maria-Adolffontein
- Het Benzinestation Auto Palace uit 1936, nu Rijksmonument

Musea in Nijmegen
- Anatomisch Museum
- Museum Het Valkhof
- muZIEum
- Natuurmuseum Nijmegen
- Nijmeegs Volkenkundig Museum
- Stratemakerstoren
- Velorama

Parken in Nijmegen
- Goffertpark
- Hunnerpark
- Julianapark
- Kronenburgerpark
- Valkhof

Evenementen in Nijmegen
- Nijmeegse Vierdaagse (meerdaagse langeafstandsmars in derde week van juli met internationaal deelnemersveld)
- Vierdaagsefeesten (festiviteiten rondom de Nijmeegse Vierdaagse)
- Batavierenrace (estafetteloop voor studenten, tussen Nijmegen en Enschede)
- Zevenheuvelenloop (hardloopwedstrijd met finish in Nijmegen)
- Marikenloop (hardloopwedstrijd, uitsluitend voor vrouwen)
- Fietsvierdaagse (een week na de Nijmeegse Vierdaagse)
- Kermis (in juni en in oktober)
- Carnaval (waarin Nijmegen Knotsenburg heet naar Fort Knotsenburg wat bij het huidige dorp Lent gelegen was)
- Mariken Winterfestival
- Gebroeders Van Limburg festival (middeleeuws re-enactment festival)

Natuur in Nijmegen
In de directe omgeving van Nijmegen treft men mooie natuurgebieden aan met een grote verscheidenheid aan landschapstypen: langs de Waal en de Maas uiterwaarden met slingerende dijken, plassen en weilanden, glooiende stuwwallen begroeid met gemengde bossen en in de dalen een beekvegetatie, moerassige graslanden, heidevelden en schrale blauwgraslanden.

Verkeer en vervoer in Nijmegen
Vanuit Nijmegen zijn de Randstad, noord-Limburg, de provincie Noord-Brabant en de noordelijke provincies van Nederland makkelijk te bereiken per auto en per openbaar vervoer. Ook het Duitse Ruhrgebied en de Belgische regio Antwerpen zijn goed te bereiken met de auto. Belgisch Limburg en het zuidelijke deel van Nederlands Limburg zijn vanuit Nijmegen minder goed bereikbaar. Waarschijnlijk zal dat verbeteren zodra de A73-zuid voltooid is.

Bruggen in Nijmegen
Over de Waal
- Waalbrug (Nijmegen)
- Snelbinder (brug) / Fietsbrug van Lent over de Waal naar Nijmegen.
- Stadsbrug (Nijmegen), een toekomstige oeververbinding aan de westkant van Nijmegen

Over het Maas-Waalkanaal
- Dukenburgsebrug
- Graafsebrug
- Hatertsebrug
- Neerbosscheburg

Met de bus in Nijmegen
Het stadsvervoer per autobus wordt verzorgd door Novio. Novio onderhoudt een aantal stadslijnen die elke wijk van de stad ontsluiten. Novio werkt hierin samen met Hermes. Samen met NIAG onderhoudt Novio ook twee lijnen naar Kranenburg en Kleef in Duitsland. Hermes verzorgt verder nog een aantal streeklijnen naar Grave, Uden, Druten, Millingen aan de Rijn, in samenwerking met Connexxion naar Arnhem en in samenwerking met Veolia Transport naar Gennep en Venlo. In 2015 moet tussen de wijk Waalsprong en de universiteit een trambuslijn gaan rijden. Zie Trambus Nijmegen voor meer details over dit nieuwe vervoermiddel.

Met de trein naar Nijmegen
Nijmegen heeft vier NS-stations:
- Nijmegen
- Nijmegen Dukenburg (aan de Brabantse lijn in de richting 's-Hertogenbosch - Roosendaal)
- Nijmegen Heyendaal (aan de Maaslijn in de richting Venlo)
- Nijmegen Lent (aan de spoorlijn naar Arnhem)

Lees wat anderen zeggen over NIJMEGEN

• Sandra Bakker

  28-01-10 - 14:55
  Ontzettend mooie stad, met mooie gebouwen en toch klein en knus.
  Ook zeker een bezoekje waard tijdens de 4-daagse week. De gezellige sfeer die er hangt wil je zeker niet missen en werkt erg verslavend!

.. [ Bekijk alles ] ..

Schrijf hier uw reactie over deze plaats en win een Hotel Arrangement

Naam

Email

Site

Commentaar

Mooie andere plaatsen zijn:

 

• Adverteren
• Disclaimer
• Prijsvraag
• Links
• Bron
• Sitemap

©2012 - Toerisme | Recreatie | Vakantie | Toeristen