Prinsenbeek is een dorp en voormalige gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Prinsenbeek ligt ten westen van de A16 en de HSL-Zuid dichtbij de Haagse Beemden en maakt deel uit van de gemeente Breda. Er is een station Breda-Prinsenbeek.
Geschiedenis van Prinsenbeek Prinsenbeek heette aanvankelijk Beek. De Prinsenhoeve te Beek wordt al in de veertiende eeuw genoemd. Beek werd in 1796 een zelfstandige parochie. Op 1 juli 1866 werd het station Beek geopend aan de spoorweg tussen Breda en Rotterdam.De gemeente Prinsenbeek ontstond in 1942, toen de gemeente Princenhage aan Breda werd toegevoegd. Het kerkdorp Beek werd daarbij een zelfstandige gemeente. In 1951 werd de gemeentenaam gewijzigd in Prinsenbeek . Bij Koninklijk Besluit van 12 januari 1951 werd Prinsenbeek een gemeentewapen toegekend. Op 11 oktober 1963 werd bij besluit van de gemeenteraad een officiële gemeentevlag aangenomen. Op 1 juli 1976 werd het grondgebied ten oosten van de spoorweg Breda-Lage Zwaluwe bij Breda gevoegd. Bij de gemeentelijke herindeling van 1 januari 1997 werd de rest van de gemeente Prinsenbeek bij Breda gevoegd.
Demografie van Prinsenbeek
Op 24 juli 1975 bereikte het aantal inwoners in Prinsenbeek voor het eerst de 10.000. Sindsdien heeft het aantal inwoners gefluctueerd rond de 10.000. Een hoofdoorzaak van de soms drastische inwonerdaling is het feit dat de gemeente bepaalde gebieden aan omliggende gemeentes is kwijtgeraakt.Het aantal inwoners van Prinsenbeek bedroeg op 1 januari 2009: 10.653 personen. Het aantal van 10.653 personen is ongeveer 6,2% van het totaal aantal inwoners van de gemeente Breda; totaal op 1 januari 2009 was het aantal inwoners 172.085 personen.
Bezienswaardigheden in Prinsenbeek Prinsenbeek kent vier Rijksmonumenten:
- Brielsedreef 82, een langgevel boerderij met rieten dak en Vlaamse schuur
- Prinsendreef 4, een grote domeinhoeve met twee Vlaamse schuren en een mooie oprijlaan
- Beeksestraat 76, 'Nispenhoeve', boerderijcomplex, bestaande uit woonhuis en stal, Vlaamse schuur, karkooi en bakhuis
- Beeksestraat 92, woonhuis met rieten zadeldak
Overige bezienswaardigheden in Prinsenbeek - De pomp op de Markt is een reconstructie uit 1975 van de dorpspomp uit 1874 die rond 1935 was afgebroken.
- In 1953 werd een Mariakapel gebouwd. In 1980 werd de kapel omgedoopt tot 'Vredeskapel', ter herinnering aan allen die in de Tweede Wereldoorlog zijn gevallen voor de vrijheid.
- Op de markt zijn er monumenten in verband met karnaval: Een Boemelplein met de namen van clubs, oud-prinsen en kapellen en het beeld 't Boemeltje, het symbool van karnaval in Prinsenbeek.
- Bij het voormalig gemeentehuis van Prinsenbeek staat het beeld De Verbroedering, gemaakt door kunstenaar Gerard Verpaalen en aangeboden door de Prinsenbeekse bevolking.
- Op de markt is een kiosk en een mooi trouwlaantje, het pad naar de RK kerk.
- Bij de ingang van het park Overbos staat een grote zilveren ring op een hoge sokkel.
Evenementen in Prinsenbeek
- Carnaval in Prinsenbeek met een grote Kinderoptocht op zaterdag en een Grote optocht met Kastelen op wielen op zondag; tijdens karnaval heet Prinsenbeek Boemeldonck.
- Prinsenbeek kent een aantal lokale activiteiten:
BAK zittingen, BRAK zitting, BAK Kapellenfestival, Dorpskwis, Oranjefeesten, Fietsvierdaagse, Biks Blaos Festijn, Beeks Darttoernooi, Wandelvierdaagse, Kinderboekenfeest, Cees Franken Driebanden Toernooi, BAK Rommelmarkt, Privo Vogelshow, Prinsenzitting, BAK Fietstocht, Sinterklaasfeest, Kerstconcert en Driekoningen
Kerken in Prinsenbeek
RK Kerk met parochie Onze Lieve Vrouwe ten Hemelopneming
Winkelen in Prinsenbeek
Er zijn vooral in het centrum van Prinsenbeek diverse winkels zoals rond de Markt, de Beeksestraat, de Kapelstraat en de Groenstraat. Koopavond is op vrijdag.
Weekmarkt in Prinsenbeek
Op vrijdagmorgen is er weekmarkt in Prinsenbeek bij de Markt. Musea in Prinsenbeek
- Museum de Rijf
- Lucifer Museum Latent
Verenigingen in Prinsenbeek
Buiten de carnavals- en sportvereningen zijn er in Prinsenbeek de volgende verenigingen:
- Vogelvereniging Privo
- Harmonie Amor musea
- Drumband Vivace
- Katholieke Bond voor Ouderen KBO
- Katholieke Plattelands Jongeren KPJ
- Smartlappenkoor Beekse Smart
- Toneelvereniging Kameleon
- Cabaretgroep Gestrikt
- Popgroep the Stolen Bicycles
- Stijldansvereniging DSV Brabant
- Stichting Jongerenwerk Prinsenbeek SJP
- Stichting Verankering Ouderproof Prinsenbeek SVOP
- Schutterij Sint Sebastiaan
- Scouting Thomas More
Sport in Prinsenbeek
- Sportpark de Heikant voor tennis, voetbal en hockey
- Sporthal De Drie Linden voor onder andere tennis, badminton, judo, gymnastiek en turnen
- Voetbalvereniging Beek Vooruit
- Tennisvereniging Prinsenbeek
- Judovereniging Kuatsu
- Hockeyclub Prinsenbeek
- Toer en Wielerclub RTC
- Turnvereniging de Samensprong
- Volleybal vereniging Set-Up
- Volleybalvereniging EPVC
- Zaalvoetbalvereniging PZV
- Badmintonvereniging BC De Zwaluwen
- Badmintinvereniging BC Prinsenslag
- Handbalvereniging SAB
- Dartclub Prinsenbeek
- Sjoelvereniging De Olijke Schuivers DOS
Recreatie in Prinsenbeek
- Sport- en Welzijnsgebouw De Drie Linden
- Welzijnsgebouw De Zilverberk
- Openluchtzwembad de Kuil
- Liesbos
- Park Overbos met 2 unieke stadsducten, brede parkvoorzieningen die de A16 en spoorlijnen overkappen
- Natuurgebieden, onder andere Elsakker en Haagse Beemden
- Buurten, op wisselende plaatsen in het dorp en de omgeving samenkomsten van dorpsgenoten
Verkeer en vervoer in Prinsenbeek Prinsenbeek heeft een eigen NS-treinstation Breda-Prinsenbeek.
Fietsbrug in Prinsenbeek
Bij station Breda-Prinsenbeek is een 250 meter lange fietsbrug gebouwd op acht meter hoogte, waarmee de sporen kunnen worden overgestoken. De brug is onderdeel van een fietsroute tussen Bredaen Prinsenbeek, en dient ook om van het ene naar het andere perron te komen. De brug, die een oudere brug met hellingbanen moest vervangen, was meteen al omstreden.
In het Tracébesluit HSL-Zuid waren naast drie lifttorens ook twee hellingbanen opgenomen. Die werden geschrapt ten gunste van roltrappen die veel minder ruimte innemen. De bewoners en de Fietsersbond eisten op 5 november 2002 bij de Raad van State intrekking van de bouwvergunning en schorsing van de bouw. Onder meer werd aangevoerd dat roltrappen ongeschikt zijn voor het vervoeren van fietsen. De Raad van State wees de eisen af. Op 7 oktober 2003 werd de nieuwe fietsbrug geopend.